Sta je op het punt om een schutting, tuintafel, plantenbak of ander project te bouwen? Dan is er één vraag die altijd terugkomt: hoeveel hout heb ik eigenlijk nodig? Te weinig bestellen zorgt voor frustratie (en extra levertijd), maar te veel is zonde van het geld. Gelukkig kun je met een paar slimme stappen vrij makkelijk berekenen wat je nodig hebt.
In deze blog leggen we uit hoe je dat aanpakt — zelfs als je geen wiskundekampioen bent.
Begin bij de basis: wat ga je precies maken?
Het klinkt logisch, maar het helpt echt om eerst goed voor ogen te hebben wat je gaat bouwen. Een ruwe schets of tekening op papier is al genoeg. Daarmee zie je meteen hoeveel onderdelen je nodig hebt en welke maten je moet aanhouden.
Ga je bijvoorbeeld een tafel maken? Dan heb je waarschijnlijk nodig:
- Een blad van een bepaald formaat
- Vier poten
- Eventueel een onderstel of steunbalken
Zo’n overzicht helpt je om geen onderdelen te vergeten én om straks efficiënter hout te bestellen.
Meet alles goed op (en dubbelcheck)
Zodra je weet wat je gaat maken, kun je beginnen met meten. Houd rekening met:
- De exacte maten van het eindresultaat
- De dikte van het hout
- Eventuele overlappingen, inkepingen of verbindingen
Het is slim om alle afmetingen op te schrijven en daarna nog een keer na te meten. Het gebeurt vaker dan je denkt dat een meetfoutje leidt tot te korte planken of balken — en dan kun je opnieuw beginnen.
Houd rekening met zaagverlies
Bij het op maat zagen van hout verlies je altijd een paar millimeter per zaagsnede. Dat lijkt weinig, maar als je meerdere planken uit één balk wilt halen, telt het toch op.
Een handige vuistregel: reken per zaagsnede zo’n 3 mm zaagverlies. Plan dit mee in je berekening zodat je niet ineens tekortkomt.
Zo bereken je de benodigde hoeveelheid hout
Heb je alle onderdelen en maten verzameld? Dan kun je uitrekenen hoeveel strekkende meters of vierkante meters hout je nodig hebt. Dat hangt af van het soort project:
- Voor planken (bijv. schutting of vlonder): bereken de oppervlakte van het totaal (lengte × hoogte) en deel dit door de breedte van de plank + voeg (bijvoorbeeld 14 cm plank + 1 cm tussenruimte = 15 cm = 0,15 m).
- Voor balken (bijv. onderconstructie): tel simpelweg alle lengtes bij elkaar op.
- Voor platen (bijv. tafelblad of kast): bereken het aantal platen op basis van lengte × breedte.
Tip: Bestel altijd een beetje extra. Een marge van 5% tot 10% is normaal. Zo heb je speling voor fouten of knoesten die je liever vermijdt.
Welke houtsoort kies je?
Niet onbelangrijk: de houtsoort die je kiest, bepaalt hoeveel planken of balken je nodig hebt. Sommige houtsoorten zijn sterker, dikker of net iets smaller. Daarnaast is het ene hout beter geschikt voor buitengebruik dan het andere.
Wil je zeker weten dat je goed zit? Dan kun je altijd even advies vragen bij het hout kopen bij een specialist. Daar weten ze vaak precies welke maatvoering het handigst is voor jouw klus.
Vergeet het bevestigingsmateriaal niet
Je weet nu hoeveel hout je nodig hebt, maar vergeet ook de rest van je materiaal niet. Denk aan:
- Schroeven of bouten
- Beugels of verbindingsstukken
- Boormachine en bitjes
- Waterpas en meetlint
- Eventueel beits of lak voor de afwerking
Door dit vooraf ook op je lijstje te zetten, kun je in één keer alles inkopen en meteen aan de slag.
Conclusie: meten is weten (en besparen)
Het lijkt misschien een hoop rekenwerk, maar als je het goed aanpakt bespaar je jezelf juist een hoop gedoe. Door je project goed uit te tekenen, slim te meten en wat marge in te bouwen, koop je precies genoeg hout in — niet te veel en zeker niet te weinig.
En als je weet wat je nodig hebt, wordt hout kopen ineens een stuk makkelijker (en leuker).